The Floris, belastingbriefing week 40
Deze week liet vooral zien hoeveel uitvoering en financiering er schuilgaat achter regels die op papier eenvoudig klinken.
Deze week in het kort
- Box 3 moet vanaf 2028 voor circa 90 procent van het vermogen pas heffen zodra winst is verzilverd.
- Papier of digitaal wordt vanaf vandaag een recht.
- Meer loonopenheid komt eraan, al moet de nationale wet nog door beide Kamers.
- Een brandstofleaseauto kost werkgevers vanaf 2027 jaarlijks 12 procent van de nieuwwaarde extra.
- Zo’n 177.000 sociale huurhuishoudens krijgen te maken met verplichte jaarlijkse inkomenstoetsen.
Box 3 gaat richting belasting bij verkoop
Het kabinet heeft zijn verbouwing van box 3 naar de Kamer gestuurd. Vanaf 2028 wil het bij aandelen, obligaties en opties belasting heffen zodra de winst is verzilverd. Volgens het kabinet valt daarmee ongeveer 90 procent van het vermogen dat in waarde kan stijgen onder een vermogenswinstbelasting. Beleggers hoeven dan geen belasting meer voor te schieten over een koerswinst zolang zij hun belegging houden.
Crypto’s, vreemde valuta en fysieke edelmetalen volgen pas in 2030. Hun werkelijke waardestijging wordt vanaf 2028 nog ieder jaar belast, ook als er niets is verkocht. Een cryptotracker of valuta-ETF valt volgens de bronnen al wel onder de nieuwe aanpak. De verpakking van vrijwel dezelfde belegging kan dus twee jaar lang verschil maken.
Voor spaarders verandert de timing nauwelijks, omdat rente ieder jaar wordt ontvangen. Wel gaan de vrijstellingen omlaag. In 2027 daalt het belastingvrije vermogen per persoon van ongeveer 60.000 euro naar 30.846 euro. Vanaf 2028 kijkt de fiscus naar het resultaat en blijft de eerste 1.000 euro vrij. Wie 50.000 euro spaargeld heeft en 2 procent rente krijgt, komt precies op die 1.000 euro uit en betaalt volgens het kabinetsvoorbeeld geen box 3-belasting. Bij een hoger rendement begint de heffing eerder.
Die lagere vrijstelling helpt de overstap te betalen. Het uitstel van belasting kost de schatkist ruim 3 miljard euro in zowel 2028 als 2029 en bijna 20 miljard over een langere reeks jaren. Nieuwe cijfers tonen vanaf 2032 een financieringsgat van 7,7 miljard euro. De minister stelt dat het plan binnen deze kabinetsperiode en uiteindelijk structureel gedekt is, al bereikt de schatkist pas na 2060 het omslagpunt.
Ook ondernemers met een bv leveren financiering. Het hoge box 2-tarief daalt vanaf 2027 vier jaar naar 29,2 procent, zodat meer winst wordt uitgekeerd en eerder belasting binnenkomt. Tegelijk wil het kabinet lenen uit de eigen bv beperken tot 100.000 euro, met een uitzondering voor de eigen woning. De bronnen spreken elkaar tegen over het vertrekpunt van die afbouw. Twee noemen 500.000 euro, een vakbron noemt 80.000 euro.
Het pakket schrapt daarnaast de bezuinigingen op werkloosheids- en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen. Dat begrotingsgat loopt op tot 2,4 miljard euro per jaar. Een sociaal akkoord met werkgevers en vakbonden moet later besparingen opleveren. Politieke steun voor het belastingdeel ontbreekt vooralsnog. Toch moet de wetswijziging eind december al door de Eerste Kamer zijn. Banken kunnen in het eerste jaar bovendien nog geen gegevens leveren voor de vooraf ingevulde aangifte. Onder de streep is de richting gekozen, terwijl financiering, uitvoering en meerderheid nog openstaan.
Papier of digitaal wordt een wettelijke keuze
Vanaf vandaag mogen belastingplichtigen en ontvangers van toeslagen in beginsel kiezen tussen papier en digitaal voor formele berichten. Dat geldt voor ontvangen stukken, zoals een aanslag, en voor verzonden stukken, waaronder een aangifte.
Voor sommige berichten blijft één kanaal verplicht. Ook gelden aparte regels voor onder anderen kinderen jonger dan veertien jaar, nabestaanden, mensen onder bewind en personen in een schuldsanering. De Belastingdienst en Dienst Toeslagen krijgen tot 1 januari 2030 om alle berichtenstromen volledig aan de nieuwe regels aan te passen.
Salaris in vacatures wacht nog op de wet
Minder dan de helft van de Nederlandse vacatures vermeldt nu salarisinformatie. Vanaf 2027 moeten sollicitanten volgens de voorgenomen regels al vóór het eerste gesprek een loonindicatie krijgen. Een werkgever mag dan ook niet meer vragen wat iemand nu verdient. Grotere bedrijven krijgen daarnaast een rapportageplicht, zodat loonverschillen zichtbaarder worden.
De voorbereiding loopt achter op de kalender. De nationale wet die de Europese richtlijn invoert, moet nog door zowel de Tweede als de Eerste Kamer. Daardoor staat invoering in 2027 nog niet vast.
Italië laat zien hoe snel zo’n regel de praktijk kan veranderen. Daar steeg het aandeel vacatures met salarisinformatie van 27 procent in augustus 2025 naar 65 procent een jaar later, nadat de richtlijn was ingevoerd. Voor Nederlandse werkgevers betekent dit dat de norm dichtbij komt, terwijl de precieze startdatum nog onzeker is.
Brandstofleaseauto wordt fors duurder voor werkgevers
Vanaf 1 januari 2027 betalen werkgevers jaarlijks 12 procent van de nieuwwaarde van iedere leaseauto die niet volledig elektrisch rijdt. De heffing geldt ook voor hybrides en komt boven op de gewone bijtelling van de werknemer. De werkgever mag de rekening niet doorschuiven. Bestelauto’s vallen buiten de regeling en waterstofauto’s zijn uitgezonderd.
Alleen een auto zonder enig privégebruik ontsnapt eraan. Woon-werkverkeer telt hierbij als privé. Volgens berekeningen van de Belastingdienst worden de maandelijkse werkgeverskosten van een benzine- of dieselauto bijna tweemaal zo hoog als die van een elektrische auto. Bij een grotere brandstofauto kunnen ze oplopen tot bijna 2.400 euro per maand.
Aan de andere kant ligt een sloopbonus voor elektrische occasions op tafel. Die kan oplopen tot 6.000 euro voor lagere inkomens, al kunnen bedragen en grenzen nog veranderen. Tijdsafhankelijke nettarieven moeten laden buiten drukke uren goedkoper maken. Zo grijpen autobelasting en stroomtarief straks in elkaar.
Hogere huur geeft sociale huurders weinig uitwegen
Het kabinet schat dat 177.000 huishoudens met een sociale huurwoning een inkomen hebben dat volgens de regels te hoog is. Dat is ongeveer 8 procent van alle sociale huurders. De grens ligt op 51.537 euro voor een alleenstaande en 56.910 euro voor een huishouden met meer personen.
Corporaties mogen hun huur nu al met 50 tot 100 euro per maand extra verhogen. Een kwart gebruikt die mogelijkheid niet. Het kabinet wil de jaarlijkse inkomenstoets en de bijbehorende verhoging verplicht maken, totdat de maximale huur volgens het puntenstelsel is bereikt. Daardoor kan een woning op termijn boven de huidige socialehuurgrens van 932 euro per maand uitkomen. Het gemiddelde aantal punten van een corporatiewoning lag in 2024 namelijk boven de grens voor sociale huur.
Ook vermogen gaat meetellen bij nieuwe aanvragen. Met een vermogen tussen 118.714 en 237.428 euro blijft toegang mogelijk, direct tegen de maximale huur van 932 euro. Boven 237.428 euro vervalt die toegang. Van de huidige sociale huurders hebben er ruim 98.000 meer dan 100.000 euro vermogen. Ruim driekwart van hen heeft tegelijk een laag of lager middeninkomen.
Daar zit de botsing. Een paar ton vermogen maakt kopen in delen van het land nog niet haalbaar, zeker bij een bescheiden inkomen. Ook het aanbod in de vrije huursector is beperkt. Deskundigen verwachten daarom weinig verhuizingen door een verhoging van maximaal 100 euro per maand. Corporaties wijzen bovendien op de grote gegevensuitwisseling met de Belastingdienst die jaarlijks nodig wordt.
Bronnen
De briefing van deze week is gebaseerd op de volgende berichten.
- ‘Vanaf 2028 vermogenswinstbelasting, bezuinigingen sociale zekerheid van tafel en box 2-verlaging’
- Kabinet kiest in box 3 grotendeels voor vermogenswinstbelasting
- Rekening box 3 naar beleggers, spaarders en ondernemers
- Plan kabinet met box 3 kraakt al bij eerste debat
- Nieuwe box 3 laat ook kleinere spaarders betalen
- Minder dan de helft van werkgevers deelt salaris mede in vacatures
- Regeling berichtenverkeer Belastingdienst gepubliceerd
- Inwerkingtredingsbesluit voor keuzerecht berichtenverkeer
- Met stok en wortel gaat heel Nederland aan de elektrische auto
- Zorgt strengere aanpak van ‘amorele’ scheefhuurders voor doorstroming op woningmarkt?
Over deze briefing
De belastingbriefing is een wekelijkse uitgave van Stichting The Floris, een onafhankelijke groep belastingprofessionals die het publieke debat over belastingen preciezer en begrijpelijker wil maken. De briefing beschrijft wat er in Den Haag en in de rechtspraak speelt en legt uit waarom het ertoe doet. De briefing is geen fiscaal advies. Meer over Stichting The Floris.