The Floris, belastingbriefing week 43
De belastingrekening voor 2027 ligt er. Over de verdeling wordt nog volop onderhandeld.
Deze week in het kort
- Het kabinet heeft nog geen meerderheid voor het Belastingplan 2027; de Tweede Kamer stemt op 12 november.
- De overstap naar belasting over verzilverde box 3-winst schuift ongeveer 20 miljard euro aan inkomsten door.
- Chronisch zieken wachten op compensatie.
De prijs van een meerderheid loopt op
Het minderheidskabinet heeft nog geen meerderheid voor zijn eerste belastingplan. Dat pakket regelt de inkomsten voor vrijwel alle begrotingen van 2027 en moet door zowel de Tweede als de Eerste Kamer. Het debat gaat op 26 oktober verder. De stemming in de Tweede Kamer staat voor 12 november gepland.
De rekening ligt voor een flink deel bij werkenden. Het kabinet verhoogt de belasting in box 1, waarin vooral loon en ander inkomen uit werk vallen. Ook verdwijnen op termijn de aftrek voor bepaalde zorgkosten, het lagere btw-tarief voor de sierteelt en de belastingvrije korting die personeel op producten van de eigen werkgever kan krijgen. De extra opbrengst is vooral nodig voor de hogere defensie-uitgaven.
Er zijn al verzachtingen gekomen. De belasting op brandstof gaat iets verder omlaag en de arbeidskorting, een korting op de inkomstenbelasting voor werkenden, gaat omhoog. Onder de streep blijft volgens de bronnen een lastenverzwaring staan. Pro-leider Klaver vat die politiek samen als 8 miljard euro voor gewone mensen en wil meer ophalen bij de rijkste huishoudens. Ook verzet zijn partij zich tegen belastingverlaging voor directeuren die grootaandeelhouder zijn van hun bedrijf.
Pro trekt samen op met Volt. Steunen beide partijen het pakket, dan heeft het kabinet in beide Kamers een meerderheid. Een route over rechts vraagt meer. Zelfs met JA21 en SGP komen de coalitiepartijen in de Eerste Kamer nog twaalf van de benodigde 38 zetels tekort, waardoor de elf senatoren van BBB vrijwel onmisbaar zijn.
Daarmee gaan de onderhandelingen inmiddels ook over beleid buiten de belastingen. JA21 en SGP willen toezeggingen over de opvang van asielzoekers. BBB verbindt haar steun aan het stikstofbeleid. Pro kijkt naar de zorgbegroting en de koopkracht van werkenden. De coalitie heeft intussen zelf verdeeldheid over box 3. Iedere concessie kan dus steun opleveren bij de ene partij en tegelijk een andere route blokkeren.
Box 3 krijgt een duur overgangsjaar
Het kabinet wil in 2028 overstappen op een belasting over winst op vermogen zodra die winst is verzilverd. Bij aandelen betekent dit dat belasting volgt na verkoop. Dat verschilt van een heffing over jaarlijkse waardestijging, waarbij ook winst op papier meetelt.
Die keuze schuift belastinginkomsten naar achteren. De overgang kost volgens de bronnen ongeveer 20 miljard euro. Dat bedrag is vooral een timingseffect: de opbrengst komt later binnen. Uitstel van de hele hervorming kost volgens een opiniebijdrage daarnaast 2,4 miljard euro per jaar.
Haast heeft eveneens een prijs. De Belastingdienst en financiële instellingen hebben al aangegeven dat een vooraf ingevulde aangifte voor 2028 niet haalbaar is. Mensen moeten dan vermoedelijk zelf meer gegevens aanleveren, terwijl de wet nog in hoog tempo wordt aangepast.
Een kleiner praktijkgeval laat zien hoe gevoelig die uitvoering is. Bij een aantal definitieve aanslagen over 2022 en 2023 verwerkte de Belastingdienst een al ingediend formulier over het werkelijke rendement te laat. De dienst gaat die aangiften alsnog beoordelen en stuurt zelf een nieuwe aanslag. Betrokken belastingplichtigen hoeven daarvoor niets te doen.
Alternatief voor de zorgkostenaftrek moet snel komen
Vanaf 2028 wil het kabinet de aftrek voor specifieke zorgkosten schrappen. Daarmee kunnen mensen bijvoorbeeld hulpmiddelen of een medisch voorgeschreven dieet nu nog deels via hun belastingaangifte verrekenen; afschaffing levert jaarlijks 560 miljoen euro op.
Voor chronisch zieken kan de rekening volgens een eerdere Nibud-berekening honderden euro’s per maand stijgen. Er staat 350 miljoen euro klaar voor compensatie, 210 miljoen minder dan de beoogde opbrengst.
Minister Hermans belooft binnen een maand een alternatief; de bronnen noemen 26 oktober en begin november als moment waarop de belastingbehandeling verdergaat.
Bronnen
De briefing van deze week is gebaseerd op de volgende berichten.
- Verdeeldheid coalitie leidt tot steeds duurder belastingplan
- Klaver wil deze week onderhandelen met Jetten over belastingplan
- Haast met box 3 schaadt de zaak
- Vooral JA21 en Pro spinnen garen bij ongewis lot belastingplan
- Oppositie verbindt belastingplan met andere dossiers
Over deze briefing
De belastingbriefing is een wekelijkse uitgave van Stichting The Floris, een onafhankelijke groep belastingprofessionals die het publieke debat over belastingen preciezer en begrijpelijker wil maken. De briefing beschrijft wat er in Den Haag en in de rechtspraak speelt en legt uit waarom het ertoe doet. De briefing is geen fiscaal advies. Meer over Stichting The Floris.